Meditatie op gebedssamenkomst
Gebedssamenkomst, 5 september 1998
ds. J.T. Oldenhuis n.a.v.
Openbaringen 2:1-7.
Broeders en zusters,
Wij zijn hier bij elkaar gekomen om te bidden. Het is haast alweer zoiets als een regel geworden, die we met elkaar hebben afgesproken. Bidden om kerkelijke eenheid in de maand september op de bijeenkomst van het Gereformeerd Appèl. En we kijken om ons heen: wie zijn er vanavond, wie wel en wie niet? O, die ook? En die? Kijk eens aan! Waar vandaan helemaal? Dat hebben we allemaal allang gedaan. Zo zijn we.
Maar bij bidden doen we onze ogen dicht. Niet om niets meer te zien, maar om ons te richten op God, die een ontoegankelijk licht bewoont. Sluit dan maar je ogen. En richt je blik op Hem. Daar begint het gebed tot God en anders is het niet eens een gebed te noemen. En als we daar samen echt beginnen zullen we meer eenheid beleven, dan we ooit kunnen zien, als we alleen maar kijken naar de gezichten hier.
In verootmoediging willen we samen zijn. Verootmoediging tegenover God. Dat is niet zo gemakkelijk voor een mens die geschapen is als rechtopgaand wezen en die juist zijn hoge positie heeft aangegrepen om niet te willen buigen. Verootmoediging gaat niet zonder de hals te buigen, letterlijk naar beneden te gaan, een stapje lager, vele stappen lager, zich over te geven, lege handen, gesloten ogen, gebogen hoofd. Zo moeten we elke keer weer beginnen. Dat is de eerste liefde. Het blijft altijd het eerste.
Het is de bekende term uit de brief aan de boodschapper van de kerk te Efeze (Openb. 2:1-7). Een wereldstad. Een centrum van handel en godsdienst. Groot was Diana der Efeziërs. Daar was een kerk: Jezus Christus zegt: "Ik ken u". Dan ben je pas kerk! Hij zegt ook: "U doet veel goed, u werkt hard, u houdt vol, u hebt die zogenaamde apostelen als leugenaars aan de kaak gesteld, door alles heen bent u trouw". Prachtig! Een gemeenschap die getypeerd werd door rechtzinnigheid en duidelijkheid. Orthodoxie, zouden we vandaag zeggen. Jezus Christus zelf laat daar de brief bezorgen, waar ook in staat: "U mist wat het eerste moet zijn. De liefde". ‘Er is geen reden, om liefde hier beperkt te denken tot broederliefde’ lees ik in een commentaar van Greijdanus, een onverdacht commentaar in ons midden. En er is dus ook geen reden om deze tekst aan het begin van een samenkomst als deze te gebruiken, om haar dat te laten zeggen. Het gaat om liefde tot de Here, schrijft diezelfde Greijdanus ‘de innigheid, de kracht en vurigheid der liefde tot de Here’. En : ‘Afwijzing van dwaling, handhaving van de waarheid, rechtzinnigheid van leer, zelfs volharding in verdrukking (en wij weten in Nederland nauwelijks wat dat is - JTO) zijn niet genoeg: het komt ook, en in allesbeheersende betekenis, aan op het beginsel dat daarin werkt, de rechte liefde’. Orthodoxie, activiteiten gericht op eenheid.....
Waar doen we het voor? Waar zijn we mee bezig? Dat is een vraag die altijd weer op ons afkomt. Op ons allen, wie we ook zijn. Wij hier elk op onze plek, zonder de anderen aan te kijken, zonder van anderen eerst iets te verwachten. Openb. 2 staat voor ons allemaal in de bijbel, om ons tot zelfonderzoek aan te zetten op de vraag, of deze eerste liefde aanwezig is.
Daar was een kerk in Efeze, een stad. En die kerk deed zo veel. En ze was zo veel. Het wordt niet ontkend. Het wordt geprezen. En toen kwam die vraag: waar is die eerste liefde? Die eerste liefde moet er zijn, anders is dat wat volgt een pakket van gewoontes of regels, of voorschriften, die verzelfstandigd worden en de verkokering op gang zetten. De verkokering van het wetticisme, dat zo vastgeroest zit in eigen regels en gewoontes, dat men zich niet meer afvraagt, of ze wel van God komen.
Beste demon, schreef Beëlzebul aan één van zijn handlangers, als je hen dáár hebt, zit je goed. AIs ze zich niet meer afvragen of hun regels wel van God komen, en ze er zó vast in geloven dat ze van God komen, dat ze ze allemaal aan anderen gaan opleggen: en ook als ze er zo aan vast zitten, dat ze zeggen, dat het altijd beter is om bij de eigen regels te blijven, dan ze te leggen onder het criterium van de eerste liefde of dat ze zeggen, dat het beter is in vrede gescheiden te blijven bij de eigen gewoontes dan bij elkaar te komen, als het toch maar geharrewar geeft. Ja, dan zit jíj altijd goed, beste demon.
Maar het gaat allemaal in tegen die regel die aan de kerk van Efeze wordt voorgehouden: de regel van de eerste liefde. Bij elkaar komen, als je bij elkaar hoort, is wel een regelrechte consequentie van de eerste liefde: de liefde tot God.
Er was een kerk, waar een scheuring dreigde, schrijft Kamsteeg vandaag in het Nederlands Dagblad (5-9-98). De predikant liet in één week knielbanken aanbrengen op alle plaatsen in het kerkgebouw. En men knielde. Dat was de gezamenlijke verootmoediging. En de breuk werd afgewend. Dat kan als men samen knielt voor God en zich laat bepalen door wat Hij wil. Dat is de eerste liefde. Die staat overigens niet tegenover orthodoxie en afspraken en gewoontes en regels. De orthodoxie van Efeze wordt niet gehekeld. Integendeel. Ze is geprezen! Maar ze moet beheerst zijn door de liefde. De liefde moet er de basis en de pit van zijn. En ieder die dan daarbij niet past zal zich wel vreemd gaan voelen. En zijn eigen gang gaan. En wie dan zijn eigen gang gaat, gaat in tegen de eerste liefde.
Eenheid zal worden gevonden bij God, en anders is het niet de eenheid die door God wordt bepaald. Daarom aan het begin van deze samenkomst geen verklaringen dat wij al onze kerkelijke eenheid gevonden hebben: geen beoordelingen of plannen van actie om binnen zo en zoveel tijd die kerkelijke eenheid te verwerkelijken: geen evaluatie van voorstellen of rapporten op de kerkelijke vergaderingen, die bezig zijn of die voorbereid worden, maar eenvoudige verootmoediging.
Wij sluiten de ogen om niet naar elkaar te kijken, maar naar God: wij vouwen de handen, om te laten zien dat ze leeg zijn en ze willen laten vullen door God: wij bidden om de eerste liefde: de vurige verbinding aan God en de volstrekte onderwerping aan zijn wil en de innige handhaving van zijn leer vanuit de verbinding aan Hem, om zo bij Hem en vanuit Hem en door Hem ook kerkelijke eenheid te vinden en te tonen. Want allen die nog niet bij elkaar zijn gekomen in de naam van deze God en die toch deze Naam oprecht aanroepen zullen alleen kerkelijke eenheid kunnen beleven indien zij zich ieder persoonlijk en allen gezamenlijk door de liefde tot God laten leiden.
Laten wij zo bidden.
Gebed van verootmoediging
Here God, Vader die uw Zoon Jezus Christus voor ons hebt overgegeven, opdat we U zouden kennen in uw liefde en leven zouden vinden bij U in zijn naam, wij hebben onze hoofden gebogen, onze ogen gesloten en onze handen gevouwen en elk van ons en wij allen samen zoeken u, uw gemeenschap, uw leiding, uw wil en uw heiligheid.
Vul ons met uw Geest;
bewerk in ons dat wat allereerst nodig is tegenover u:
de liefde tot U, de overgave aan uw persoon: de onderwerping aan uw wil, de eerlijkheid en zuiverheid om onze eigen motieven te onderkennen waarmee we hier samen gekomen zijn; de bereidheid om allemaal zoals we hier zijn te luisteren naar U.
Dat bidden wij ook voor de kerken waarvan elk van ons lid is. Breng ze alle tot luisteren naar U, niet één keer, maar steeds, breng ze alle tot onderwerping aan uw wil, niet één keer, maar steeds:
breng ze alle tot verlangen naar U en naar allen die bij u horen. Vervul ze met het eerste wat nodig is: de liefde tot U.
Niet één keer, maar steeds.
Leer ons nu vanavond samen naar u te luisteren en geef ons de goede gedachten in het hart en de goede woorden in de mond om over u en tot u te spreken. En geef dat we allen uw troon vinden om elkaar voor uw troon tegen te komen en te ontmoeten en te herkennen.
Laat er geen verkeerde gedachten zijn bij geen van ons. Laat er geen verkeerde motieven groeien, bij geen van ons. Geef ons dat wat het allermeeste en het eerste nodig is: liefde tot U. Om Jezus wil, Amen.
Gebed van voorbede
Here in de hemel, nu richten wij ons tot U met onze voorbeden.
In de eerste plaats willen wij bidden of u uw werk in deze wereld wilt voortzetten: het wonder van de afkondiging van de redding, de oproep aan velen in de hele wereld om te komen tot u, de bekendmaking van de realiteit van uw Koninkrijk en de absolute zekerheid van de komst van uw Koninkrijk. Wilt u dat alstublieft doen. Voor u zelf. U hebt recht op de wereld en op alles en ieder die en wat daarin en daarop is. U hebt het allemaal gemaakt.
Laat het duidelijk worden wie U bent. En wat voor een geweldige God u bent, als u het kwaad wegveegt en dat wijde werk van u zuivert.
We bidden het ook voor de mensen, de hele wereld, de armen en de rijken, de mensen die hun macht misbruiken en de verschopten, de brutalen en de nederigen. Geef dat ze allemaal hun redding vinden bij de enige Redder voor allen Jezus Christus. En geef dat steeds meer mensen het echte leven vinden door te buigen voor U.
We bidden u voor al die mensen die lijden: lijden door armoede, lijden door economische rampen, lijden door overstromingen, lijden door oorlog, lijden door onrecht. Wat zijn er veel, ontelbaar.
O God, toom en breidel de macht van de geweldenaars die levens vertrappen als bladeren in de herfst.
O God, treedt handelend op. En geef mee daardoor moed aan de moedelozen, kracht aan de zwakken, volharding aan uitgeputten. Wij bidden Heer sta op, en kom in heerlijkheid!
Op U staat onze hoop, die onze Herder zijt. Voor ons hier in Nederland bidden we u. Voor ons met onze welvaart, met onze rijke kerkelijke geschiedenis, met al de plaatselijke kerken, de schitterende kerkgebouwen, de mooie orgels, de vele gaven, de grote rijkdom, de enorme potenties. Voor ons en onze kerken, die elkaar zoeken en elkaar nog niet hebben gevonden in kerkelijke eenheid. Laat die er mogen komen Heer, in de weg van trouw aan u, gehoorzaamheid aan uw Woord, overgave aan uw bevelen, vergevensgezindheid tegenover elkaar herkenning en erkenning in eerlijkheid en zuiverheid. Laat opgeruimd kunnen worden wat weg moet, laat uitgesproken worden wat uitgesproken moet worden, laat er liefde zijn, de liefde tot U bij allen samen en elk persoonlijk. Liefde die verdraagt en duldt, die volhoudt en die bewogen spreekt, zuiver formuleert en schade heelt.
Here, laat zonden overwonnen worden, met onvruchtbaarheid geslagen worden: geef wijsheid en tact, overzicht en duidelijkheid, eerlijkheid en zuiverheid, geef liefde onderling: en vergeef ons allen, als we in al die dingen tekort geschoten zijn of tekort schieten of als we stokken hebben gezocht om honden te slaan.
Laat beperktheden geen overheersende rol gaan spelen, zuiver de bedoelingen, heel de wonden, breng de kerken op de goede basis tot elkaar. Zegen de theologische opleidingsinstituten, zegen de prediking morgen, overal, zegen bijbelstudies, leer ons bidden, voor elkaar en met elkaar.
Zegen de Generale Synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken. Laat goede besluiten genomen mogen worden, juist ook inzake de kerkelijke eenheid. Zegen de Landelijke Vergadering van de Nederlands Gereformeerde kerken: laat haar besluiten de zaak van de kerkelijke eenheid mogen bevorderen.
Zegen de voorbereidingen voor de Generale Synode van de Vrijgemaakt Gereformeerde kerken, opdat er goede besluiten genomen kunnen die de kerkelijke eenheid dienen. Zegen alle contacten op plaatselijk niveau, van Goes tot Groningen en ook van groepen en groeperingen die elkaar willen zoeken, omdat ze zich gevonden weten door U.
Here God, regeer ons zo door uw Woord en Geest, dat onze verschillende kerken en wij allen persoonlijk ons steeds meer aan uw wil onderwerpen bewaar en vermeerder uw kerk verbreek de werken van de duivel en alle macht die tegen U opstaat. Verijdel ook alle slechte en kwaadaardige motieven en initiatieven die tegen uw heilig Woord bedacht worden en laat niemand er ooit aan twijfelen dat de volmaaktheid van uw rijk komen zal, waarin U alles zult zijn in allen, ondanks al onze gebreken, zonden, beperktheden, misverstanden en misstanden. Geef juist dat de overdenking van de komst van uw volmaakte rijk ons aanzet tot activiteit, opdat we beginnen, ook al zouden we niet slagen en opdat u de eer krijgt die u toekomt.
Maak uw kerk in deze wereld pijler van uw waarheid schuilplaats in de wildernis, huis waarin uw vrede is.
In Jezus' naam bidden wij. Amen.
Opdracht
Aan het einde van deze bijeenkomst laten wij elkaar gaan met de woorden die Paulus schreef aan het slot van zijn brief aan de Thessalonicenzen:
De God des vredes, heilige u geheel en al en geheel uw geest, ziel en lichaam moge bij de komst van onze Here Jezus Christus blijken in allen dele onberispelijk bewaard te zijn.
Wij dragen elkaar op aan de genade van onze Here Jezus Christus.
Terug naar overzicht gebedsavond